Сурталчилгаа Том баннер

Д.Чулуунжав

Д.Чулуунжав

МУИС төгссөн. ШУА-д ажиллаж байсан. "Нийгмийн философи", "Дэлхийн түүхийн философи", "Монголын түүхийн философи", "Монголын улс төрийн философи", "Монголын эртний түүхийн философи" зэрэг бүтээлийг туурвисан. Судлаач, профессор

Нийтлэлүүд

Өнгөрсний үнэн, өнөөдрийн маань байгаа царай…

Олон дүрийн Далай лам, Банчен эрдэнэ, Богд гэгээн, хутагт хувилгаадын олонх нь төвд лам нар байжээ. Тэд бүгд л монголчуудын өглөгөөр баяжсан нь түүхийн үнэн юм. Тэд Монголчуудыг “эрдэм ухаан, ид шидээрээ” дэмжиж, өөд нь татсансан бол 1911 оны Монгол орны нүүр царай огт өөр байх байсан бизээ...

5 өдрийн өмнө 54

Адлагдахын зовлон, адлах өвчин

Аль ч улс орон, аль ч нийгэмд олон түмэнд хилсээр адлагдахын зовлон бол дээд гамшиг, эмгэнэл, хагас үхэл байжээ. Ард нийтэд, тухайн хүн амд, үе тэнгийнхэндээ хилсээр адлагдсанаас болж хүмүүс амиа хорлох үзэгдэл аль ч зуунд тохиолдож байв.

6 өдрийн өмнө 8

Уйгаржин Монгол үсэг, бичгийн учир, аацаа

“Нэг үсэг, бичиг нь хэлийг хөгжүүлдэг, нөгөө нь харин хэлийг мөхөхөд хүргэдэг” мэтээр ойлгох, үзэх нь буруу. Үсэг, бичиг маань эзэмших, ашиглахад хялбар, аль болохоор цөөн тэмдэгттэй байваас сайн…

9 өдрийн өмнө 141

Чадварлаг судлаачид-хөгжлийн оньс, дэвшлийн зүтгүүр

Хомосапиенс буй болсноор хүмүүсээс орчноо таних, өөрийгөө таних, энэ хоёр чиглэлээр мэдлэг, мэдээлэл хуримтлуулах их үйлс анх эхэлжээ. Сэтгэн бодогч, оюун ухаантай амьтан болох биологийн энэ зүйл үүссэнээр л танин мэдэх, алс хэтдээ шинжлэх ухаан, түүний олон салбарууд угсран дараалан гарч ирэх хэрэгцээ, шаардлага буй болжээ.

14 өдрийн өмнө 19

Үнэн хаана ч, хэзээ ч ганцхан байдаг

Төр, засаг, улстөрчдийн олхиогүй байдал, луйвар, булхайнаас болж Монголын нийгмийн амьдралын олон тал ихэд уруудаж доройтсоны нэгэн тод илрэл бол сүүлийн 20 жилд мэрэгч, төлөгч, лам, бөө, шашны элдэв урсгалд мухар сохроор итгэгчдийн тоо ийнхүү хэдэн мянга дахин өссөн, олширсон явдал юм.

20 өдрийн өмнө 49

Нүүдэлчдийн ахуй, амьдралаас үнэт зүйлсийг нь “олборлож”эхэллээ

Шилжин нүүдэллэх аргаар амьдрах, аж төрөх нь хүн төрөлхтний хувьд анхандаа боломжит ганц зам, зайлшгүй байх хэлбэр, хэвшил байв. Мичнүүд мод дамжин нүүдэллэж үр жимсээр хооллож байсан бол бичин хүмүүс газраар хоёр хөлөөрөө явж идэж болох бүхнийг цуглуулдаг, малтаж гаргадаг, жижиг амьтдыг агнадаг байжээ...

27 өдрийн өмнө 21

Зөв ухаалаг амьдардаг улс орон, ард түмэн тийм ч олон биш...

Аливаа улс орон, ард түмний амьдрал тун олон хүчин зүйлээс хамаардаг болохоор “байгаа боломжиндоо тулгуурлан хүссэнээрээ,чөлөөтэй аж төрөх” нөхцөл ер байдаггүй ажээ.

1 сарын өмнө 20

Мухар сохроор шүтэн бишрэх нь эрүүл бус үзэгдэл

Монгол хүний оюун санааны амьдрал энэ дэлхийн аль ч том шашины шууд нөлөө, оролцооноос өнө удаанаар хол хөндий ангид, чөлөөтэй байсан нэгэн онцлог буй. Өвөг дээдэс маань тэнгэр, газартаа сүсэглэж, эцэг эхээ шүтэж “Дээд хөх тэнгэр эзэн, эцэг минь ээ!, Хөрст алтан дэлхий хатан ээж минь ээ!” хэмээн залбирсаар насыг элээж, уул ус, газар нутгаа өнгөн төрхөөр нь хойч үедээ өвлүүлэн үлдээсээр олон зууныг өнгөрөөжээ.

1 сарын өмнө 57

Орос, Монголын хувьд алдагдсан түүхэн том боломж

Монголчууд цөөхөн хүн амтай жижиг улс орон хэдий ч уг чанараараа том үндэстэн гэдгээ харуулж нацист үзэл санаа, фашист дэглэмийн эсрэг хүн төрлөхтөнг аврахын төлөө их дайн-Дэлхийн хоёрдугаар дайнд бүхий л хүч бололцоогоороо оролцжээ. Энэ бол том үндэстэн болохоо ухаарч ойлгодог ард түмэнд байдаг нэн үнэт чанар билээ...

1 сарын өмнө 78

Хоёр хорт хавдрын “хайчин галд” бид орчихжээ...

Авилгатай тэмцэх ажлыг өөр юунаас ч илүү их ашигтай бизнес болгоод үзвэл яадаг бол? 500 сая төгрөгний авилга илчилсэн хүнд 20 хувь нь болох 100 сая төгрөгийг бэлнээр нь өгье л дөө.

1 сарын өмнө 45

Монгол угсаатны гарал, түүхийн асуудалд

Ер Монголчуудын тухай, тэр тусмаа Монгол угсаатны гарал, үүслийн талаар хятадууд, оросууд бараг юу ч мэдэхгүйгээр XX зуунтай золгосон гэж хэлж болно. XIII зуун эхэлж, Монголын эзэнт гүрэн байгуулагдаж, Азийн болон Европын хүмүүс "нэг хөлөг онгоцны зорчигчид" болсноор л бусад улс орны хаадууд, оюунлаг хүмүүс Монгол орныг, монголчуудыг сонирхох, судлах, элч болон худалдаачны дүрээр хүрэлцэн ирж, тагнаж, мэдээлэл цуглуулж, бодит үнэнийг тусгасан мэдлэг, ойлголт, үнэлэлттэй болж эхэлжээ.

1 сарын өмнө 47

Улс төрийн нийгэм ба иргэний нийгмийн гарвал, холбоо, түүхийн асуудалд

Улс төрийн нийгэм ба иргэний нийгмийн гарвал, холбоо, түүхийн асуудалд

2021-08-20 06:40 22

Будда, түүний номлол, бурханы шашин

Будда хэн байсан, түүний номлол, сургаал юу болох талаарх асуудлыг Бурханы шашин үүссэн, бусад олон оронд дэлгэрсэн түүхүүдээс ялгаж үзэх нь зүйтэй байна. Будда хэн байгаад хэрхэн аугаа их сэтгэгч болсон, юуны учир түүний сургаал, номлол 2500 гаруй жилийн туршид нөлөө, ач холбогдлоо хадгалсаар, хүрээ хязгаараа тэлсээр ирснийг шинжлэх ухаанч байр сууринаас тодруулах, үнэлэх, нийтэд нээн харуулах нь буддизмыг судалдаг эрдэмтдэд тавигдах ёстой хамгийн чухал шаардлага юм.

2021-08-18 06:59 37

Төрийн сүлд, далбааг өвөг дээдсийн гүн ухаарал дагуу залгамжлан авах ёстой

Төв Азид эх газрын эрс тэс уур амьсгал буй болж, мянганаас мянганд улам хахиршиж, дээр нь сүүлчийн галавт (антропоген галав) болж өнгөрсөн 17 удаагийн хүйтрэл, мөстлөгийн улмаас олон зүйлийн хөхтөн амьтан үхэж сөнөжээ.

2021-08-16 08:02 53

Шашин, сүм хийдийн нөлөө, ач холбогдолд хүмүүс эргэлзэх нь ихэсчээ

Далай лам хийгээд богдсын асуудал дахиад хэдэн ч зууны туршид яригдаж болзошгүй тул энэ асуудалд улстөрийн өнцгөөс, шашны үүднээс, мөн хүмүүнлэгийн талаас, хүний эрхийн үүднээс няхуур хандаж сайтар судалж таних шаардлагатай байна. “Нэг мэхэнд олон өвдөг шороодох” аваас Монголчуудыг ухаалаг, оюунлаг, улстөрийн нарийн мэдрэмжтэй ард түмэн гэж, “тэнгэрлэг заяатан” гэж хэн ч үнэлэхгүй бизээ...

2021-08-10 07:15 62